Bu yazıyı paylaş
Kasko değeri hesaplama, aracın TSB kasko değer listesinde yer alan referans tutarının; model yılı, versiyonu, ek donanımı, kilometresi ve piyasa koşullarıyla birlikte değerlendirilmesiyle yapılır. Listede yazan değer tek başına kesin satış fiyatı veya otomatik hasar ödemesi değildir; esas belirleyici poliçedeki sigorta bedeli ve hasar tarihindeki koşullardır.
TSB kasko değer listesi tam olarak nedir?
TSB, Türkiye Sigorta Birliği’nin kısaltmasıdır. Birliğin yayımladığı kasko değer listesi, Türkiye’de trafiğe kayıtlı pek çok binek ve hafif ticari aracın marka, model, yıl ve belirli versiyonlarına göre referans değerlerini içerir. Sigorta şirketleri, acenteler, bazı kamu işlemleri ve araç sahipleri bu listeyi başlangıç noktası olarak kullanır.
Listeyi ikinci el ilan sitelerindeki satış fiyatlarıyla karıştırmamak gerekir. İlan fiyatı, satıcının talebidir; gerçekleşen satış bedelini garanti etmez. TSB listesi ise belirli bir tarihteki standart araç için oluşturulmuş sigorta odaklı bir referanstır. Aracın boyası, kilometresi, hasar geçmişi, özel aksesuarları veya aynı modelin farklı motor-şanzıman seçeneği bu standart değerden ayrışmasına yol açabilir.
TSB listesi düzenli olarak güncellenebildiği için sorgu yapılırken doğru ayın, doğru model yılının ve doğru aracın seçilmesi önemlidir. Örneğin makyaj öncesi ve makyaj sonrası aynı isimli otomobilin; motoru, güvenlik donanımı veya şanzımanı farklı olabilir. Bu nedenle yalnızca marka ve model adıyla yapılan eşleştirme hatalı sigorta bedeline neden olabilir.
Kasko değeri hesaplama adımları: doğru aracı doğru versiyonla eşleştirin
Sağlıklı bir kasko değeri hesaplama süreci, ruhsattaki bilgilerle başlamalıdır. Ruhsatta yer alan ilk tescil tarihi ile model yılı her zaman aynı olmayabilir. Özellikle yıl sonunda tescil edilen, stokta bekleyen veya ithal edilen araçlarda bu ayrım önem kazanır.
- Ruhsat bilgilerini kontrol edin: Marka, ticari ad, model yılı, motor hacmi, yakıt türü ve kullanım şekli doğru olmalıdır.
- TSB listesinden yakın eşleşmeyi bulun: Motor, şanzıman ve kasa tipini doğrulayın. Aynı modelin sedan, hatchback, SUV ya da ticari türevleri birbirinin yerine kullanılmamalıdır.
- Donanım farklarını ayırın: Fabrika çıkışlı üst paket, panoramik cam tavan, gelişmiş sürüş destekleri veya dört çeker sistem değer farkı yaratabilir.
- Aracın gerçek durumunu inceleyin: Kilometre, değişen parça, ağır hasar kaydı, pert kaydı, boya durumu ve bakım geçmişi piyasa değerini etkiler.
- Teklifteki sigorta bedelini okuyun: Sigorta şirketinin poliçeye yazdığı bedelin TSB referansına, eksper görüşüne ve kendi kabul kriterlerine nasıl yansıdığını teyit edin.
Özellikle yüksek kilometreli, ticari kullanılmış, modifiyeli veya ağır hasar kaydı bulunan otomobillerde salt liste değeri yeterli olmayabilir. Buna karşılık temiz geçmişli, düşük kilometreli ve aranan donanımdaki bir araç da listedeki standart tutarın üzerinde piyasa karşılığı bulabilir.
Liste değerini değiştiren araç özellikleri
Kasko poliçesinde yazan bedel belirlenirken sigorta şirketi farklı veri kaynakları ve fiyatlama kuralları kullanabilir. TSB kasko değer listesi güçlü bir referans olsa da her risk unsurunu tek başına ölçmez. Aynı model yılındaki iki otomobil arasında dahi anlamlı değer farkı oluşabilir.
| Faktör | Kasko değerine olası etkisi | Kontrol edilmesi gereken belge veya bilgi |
|---|---|---|
| Model yılı ve versiyon | Yeni kasa, motor veya şanzıman farkı değeri değiştirebilir. | Ruhsat, şasi numarası ve üretici versiyon bilgisi |
| Kilometre | Yüksek kilometre, özellikle yaşına göre belirginse piyasa değerini aşağı çekebilir. | Servis kayıtları, muayene geçmişi ve ekspertiz |
| Hasar geçmişi | Ağır hasar, pert kaydı veya büyük onarım aracın rayicini etkileyebilir. | Tramer/SBM hasar kaydı ve ekspertiz raporu |
| Fabrika çıkışlı donanım | Üst paket ve bazı güvenlik-teknoloji seçenekleri fark yaratabilir. | Şasi numarasıyla donanım dökümü |
| Sonradan eklenen aksesuar | Jant, ses sistemi veya özel ekipman her poliçede otomatik teminat altında olmaz. | Fatura, fotoğraf ve poliçedeki aksesuar klozu |
| Kullanım biçimi | Hususi, ticari, kurye veya kiralama kullanımı risk değerlendirmesini değiştirir. | Ruhsat kullanım amacı ve poliçe beyanı |
Sonradan takılan ekipmanlarda kritik nokta, aksesuarın araç üzerinde bulunması değil poliçede açıkça teminat altına alınmış olmasıdır. Örneğin pahalı bir ses sistemi veya özel jant için fatura ibraz edilse bile, poliçe kapsamı ve ilgili ek teminat incelenmeden ödeme beklentisi oluşturulmamalıdır.
Kasko bedeli primi neden değiştirir?
Sigorta bedeli, kasko primini etkileyen unsurlardan biridir; fakat tek unsur değildir. Araç değeri yükseldikçe sigorta şirketinin tam hasar veya çalınma halinde üstleneceği olası maliyet de yükselir. Bu nedenle diğer koşullar aynı kabul edildiğinde daha yüksek bedel, genellikle daha yüksek prim eğilimi yaratır.
Bununla birlikte iki araç için aynı sigorta bedeli yazılsa bile primler farklı çıkabilir. Sürücünün yaşı ve hasarsızlık basamağı, ikamet ili, aracın çekici talebi veya hırsızlık riski, kullanım türü, seçilen servis ağı, ikame araç süresi, mini onarım, cam teminatı ve muafiyet oranı teklif sonucunu değiştirir. Bu nedenle sadece düşük prim için düşük sigorta bedeli seçmek doğru bir maliyet kontrol yöntemi değildir.
Poliçe karşılaştırırken şu dört satırı birlikte okuyun:
- Sigorta bedeli ve bu bedelin belirlenme yöntemi,
- Tam hasar ve çalınma halinde uygulanacak ödeme hükmü,
- Yetkili servis, özel servis veya anlaşmalı servis tercihi,
- Muafiyet, ikame araç ve aksesuar teminatının sınırları.
Prim ve poliçe bedeli değişkendir; teklif aşamasında sigorta şirketinden veya yetkili acenteden güncel kapsam ve tutarı yazılı olarak teyit alın.
Hasar anında TSB listesi mi, poliçe bedeli mi esas alınır?
Kısmi hasarlarda ödeme çoğunlukla onarım maliyeti, poliçe teminatları, muafiyetler ve hasarın oluş şekline göre değerlendirilir. Örneğin tampon, far veya kaporta onarımında aracın toplam kasko değeri önemli bir arka plan verisi olsa da ödeme doğrudan liste değerinin belirli oranı olarak hesaplanmaz.
Çalınma veya onarımın ekonomik olmadığı tam hasar senaryolarında ise sigorta bedeli, poliçe özel şartları, hasar tarihindeki rayiç ve eksper incelemesi birlikte önem kazanır. Bazı poliçelerde belirli süreyle anahtar teslim satış faturası, yeni değer klozu veya benzeri özel düzenlemeler bulunabilir. Bu tür hükümler yoksa, araç sahibinin yalnızca TSB listesindeki tutara dayanarak kesin ödeme beklentisi kurması doğru değildir.
Poliçedeki “sigorta bedeli”, her koşulda ve hiçbir değerlendirme yapılmadan ödenecek kesin tutar anlamına gelmez. Tam hasar ve çalınma maddeleri ile özel şartlar ayrıca okunmalıdır.
Hasar sonrasında uyuşmazlık yaşanmaması için poliçe düzenlenirken aracın versiyonunu, hasar geçmişini ve aksesuarlarını doğru beyan etmek gerekir. Ekspertiz raporu, servis faturaları, bakım kayıtları ve hasar kaydı; rayiç tartışmasında destekleyici belge niteliği taşıyabilir.
Düşük veya yüksek kasko bedeli beyan etmenin riskleri
Aracı olduğundan düşük göstermek kısa vadede primi azaltabilir gibi görünse de önemli risk taşır. Hasar anında sigorta bedeli ile gerçek piyasa karşılığı arasında ciddi fark varsa ödeme, poliçe hükümleri ve inceleme sonucunda uyuşmazlık konusu olabilir. Araç sahibi özellikle tam hasar, çalınma veya yüksek onarım maliyeti içeren dosyalarda beklediği korumaya ulaşamayabilir.
Aracı piyasanın belirgin biçimde üzerinde göstermek de her zaman avantaj sağlamaz. Daha yüksek sigorta bedeli, daha yüksek prim ödenmesine yol açabilir; ancak bu durum hasar halinde otomatik olarak yüksek ödeme garantisi vermez. Sigorta şirketi, sözleşme hükümleri çerçevesinde rayiç araştırması ve eksper değerlendirmesi yapabilir.
En doğru yaklaşım, listede bulunan referans değeri aracın fiili durumu ile karşılaştırmak ve fark önemliyse bunu poliçe kesilmeden önce acenteye bildirmektir. Ağır hasar kaydı olan ya da nadir donanımlı araçlarda yazılı açıklama, ekspertiz veya ek belge talep etmek ileride ispat kolaylığı sağlayabilir.
İkinci el araç alırken kasko değerini nasıl kullanmalısınız?
İkinci el otomobilde TSB değeri, pazarlıkta tek karar aracı değildir; ancak mantıklı bir kontrol eşiğidir. Satıcının istediği bedel, TSB referansından çok farklıysa farkın nedeni sorulmalıdır. Düşük fiyat; hasar geçmişi, mekanik masraf, kilometre tutarsızlığı veya hukuki sorun işareti olabilir. Yüksek fiyat ise düşük kilometre, temiz geçmiş, kapsamlı donanım ya da piyasa talebiyle açıklanabilir.
Satın alma öncesinde bağımsız ekspertiz yaptırmak, şasi numarası üzerinden donanımı teyit etmek, SBM hasar kaydını incelemek ve noter satışından önce ruhsat bilgilerini kontrol etmek daha güvenli bir yöntemdir. Kasko teklifi de satın alma maliyetinin parçasıdır: Aynı araç için alınacak teklif, kullanım iline ve sürücü profiline göre değişebilir.
İkinci el satış bedeli, ekspertiz maliyeti ve kasko primi değişken kalemlerdir; işlem öncesinde yetkili ekspertiz kuruluşu, sigorta şirketi ve noter kanallarından güncel bilgiyi teyit alın.
Karar: Listeyi referans alın, poliçeyi asıl belge kabul edin
Kasko değeri hesaplama yapılırken TSB listesi doğru başlangıçtır; fakat nihai karar için yeterli değildir. Aracın doğru versiyonu, kilometresi, hasar geçmişi, aksesuarları ve poliçe özel şartları birlikte kontrol edilmelidir. Primi düşürmek adına düşük, olası ödemeyi artırmak adına gerçek dışı yüksek bedel yazdırmak yerine; belgelenebilir piyasa durumuna yakın ve poliçede açıkça görünen bir sigorta bedeli tercih edilmelidir.
Sıkça sorulan sorular
TSB kasko değer listesine erişim yöntemi dönemsel olarak değişebilir. Sigorta şirketleri ve acenteler teklif oluştururken bu referansı kullanabilir. Araç sahibi, marka, model yılı ve versiyon bilgilerini doğru vererek acentesinden listede görünen değeri öğrenebilir. Sorgunun hangi tarihli listeyle yapıldığını ayrıca sormalıdır.
TSB listesi standart araç için sigorta amaçlı referans sunar; ikinci el satış fiyatı ise kilometre, boya-değişen durumu, hasar kaydı, donanım, bulunduğu il ve anlık talebe göre değişir. Bu nedenle listedeki değer, ilan fiyatını veya gerçekleşecek noter satış bedelini tek başına belirlemez.
Evet, etkileyebilir. Sigorta bedelinin aracın gerçek durumundan belirgin biçimde düşük olması, özellikle çalınma veya tam hasar dosyalarında uyuşmazlık riski yaratır. Ödeme; poliçe kapsamı, özel şartlar, eksper incelemesi ve hasar tarihindeki rayiç değerlendirmesiyle belirlenir. Poliçe düzenlenmeden önce bedeli yazılı teyit etmek gerekir.
Listede aynı marka, model ve yıl için görünen referans değer, her aracın bireysel hasar geçmişini yansıtmayabilir. Ağır hasar, pert kaydı veya niteliksiz onarım ikinci el rayicini etkileyebilir. Bu nedenle ağır hasar geçmişi bulunan araçlarda ekspertiz raporu ve poliçe şartları ayrıca değerlendirilmelidir.
Sonradan takılan aksesuarlar otomatik olarak kasko kapsamına girmez. Jant, ses sistemi, multimedya ekranı veya özel ekipman için poliçede açık aksesuar teminatı bulunması gerekebilir. Fatura, fotoğraf ve montaj belgesini saklayın; poliçe düzenlenirken aksesuarların hangi tutar ve şartlarla korunduğunu acenteden doğrulayın.
Bu içerikteki fiyat, vergi ve teknik bilgiler yayın tarihindeki verilere dayanır ve zamanla değişebilir. Satın alma kararı öncesinde yetkili bayi veya resmî kaynaklardan teyit alın. Ayrıntılı bilgi için Yayın İlkelerimize bakabilirsiniz.
İlgili içerikler
Yayın tarihi: 18 Ağustos 2026
